ลมพิษรักษาอย่างไร ยาแก้แพ้ต้องกินแบบไหนถึงถูกต้อง

คำตอบโดยสรุป: การรักษาหลักของลมพิษคือยาต้านฮิสตามีนรุ่นใหม่ (ยาแก้แพ้ชนิดไม่ง่วง หรือง่วงน้อย) กินสม่ำเสมอทุกวันตามแพทย์แนะนำ ไม่ใช่กินเฉพาะตอนผื่นขึ้น รายที่อาการยังไม่สงบ แพทย์มีทางเลือกเพิ่มเป็นขั้นตอนตามแนวทางสากล ผู้ป่วยส่วนใหญ่สามารถคุมอาการจนใช้ชีวิตได้ตามปกติ

ขั้นแรก: ยาต้านฮิสตามีนรุ่นใหม่

ยาต้านฮิสตามีนชนิดรับประทานรุ่นใหม่ (second generation) เป็นการรักษาขั้นแรกตามแนวทางสากล เพราะออกฤทธิ์ครอบคลุมทั้งวันและง่วงน้อยกว่ายารุ่นเก่ามาก หัวใจสำคัญคือกินสม่ำเสมอทุกวันในช่วงที่โรคยังกำเริบ เพื่อกันไม่ให้ผื่นขึ้น ไม่ใช่รอผื่นขึ้นแล้วค่อยกิน หากกินต่อเนื่องแล้วยังคุมอาการไม่ได้ แพทย์อาจปรับเพิ่มขนาดยาได้สูงสุดถึง 4 เท่าของขนาดปกติตามแนวทางสากล ซึ่งเป็นการปรับภายใต้การดูแลของแพทย์ ไม่ควรเพิ่มยาเอง

ถ้ายาแก้แพ้ยังเอาไม่อยู่ มีทางเลือกอะไรต่อ

สำหรับลมพิษเรื้อรังที่ไม่ตอบสนองต่อยาต้านฮิสตามีนขนาดปรับเพิ่มแล้ว แนวทางสากลแนะนำให้แพทย์เฉพาะทางพิจารณายากลุ่มชีวภาพ omalizumab เป็นขั้นถัดไป และยากดภูมิคุ้มกัน ciclosporin ในรายที่ยังไม่ตอบสนองอีก ทางเลือกเหล่านี้ต้องอาศัยการประเมินและติดตามโดยแพทย์อย่างใกล้ชิด ผู้ป่วยที่รู้สึกว่ารักษามานานแล้วไม่ดีขึ้น จึงควรได้พบแพทย์ผิวหนังเพื่อทบทวนแผนการรักษา มากกว่าจะเปลี่ยนยาเองไปเรื่อย ๆ

สเตียรอยด์กับลมพิษ ใช้เมื่อไหร่

ยาสเตียรอยด์ชนิดรับประทานอาจถูกใช้เป็นคอร์สสั้น ๆ เฉพาะช่วงที่อาการกำเริบรุนแรง ภายใต้คำสั่งแพทย์เท่านั้น ไม่แนะนำให้ใช้ต่อเนื่องระยะยาวเพราะผลข้างเคียงสะสม และไม่ควรซื้อยาชุดหรือยาลูกกลอนที่ไม่ทราบส่วนผสมมากินเอง เพราะจำนวนไม่น้อยผสมสเตียรอยด์โดยไม่แจ้ง

นอกจากยา ทำอะไรได้อีก

• หลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นที่ระบุได้จริงของตัวเอง เช่น ยากลุ่ม NSAIDs ในรายที่แพทย์ยืนยันว่ากระตุ้น
• ประคบเย็นบรรเทาอาการคันเฉพาะที่ (ยกเว้นผู้ที่เป็นลมพิษจากความเย็น)
• สวมเสื้อผ้าหลวมสบาย ลดการเสียดสีและความร้อนอบอ้าว
• ดูแลการนอนและจัดการความเครียด ซึ่งเป็นปัจจัยกำเริบที่พบบ่อย
• บันทึกอาการรายวันเพื่อติดตามผลการรักษาร่วมกับแพทย์